Mevrouw de burgemeester, ik geef u vandaag de pap in de mond. U hoeft alleen nog te slikken. Kortom, waar een wil is, is een weg. F. Dewinter (Vlaams Blok) tijdens de gemeenteraadszitting van 24 maart 1997)

Raadslid F. Dewinter (Vlaams Blok) neemt de "verdediging" op zich van een vijftiental bedrijven uit het Schipperskwartier die overlast ondervinden. Hij stelt een "minimumprogramma" voor om de prostitutie aan banden te leggen. De prostitutie in het Schipperskwartier moet beperkt worden tot vier straten ("Verversrui, Schippersstraat, Oudemansstraat en Vingerlingstraat"), de illegalen moeten eruit en de buurt moet van de SIF-gelden kunnen meeprofiteren. Het Vlaams Blok is en blijft evenwel gewonnen voor een "eroscentrum in een gebied waar de overlast wordt herleid tot een minimum"

Raadslid M. Van Peel (CVP): "Collega Dewinter heeft de problematiek geschetst. Aan de manier waarop hij dat heeft gedaan, heb ik niets toe te voegen. Ik ben het trouwens eens met zijn analyse - die ik overigens zelf reeds verschillende keren heb uiteengezet"… Burgemeester L. Detiège gaf als antwoord dat ze "in samenwerking met de politie" een studie had laten uitvoeren en een enquête had laten doen gedaan bij de betrokken bedrijven. "De eigenaars werd gevraagd welke problemen zich voordoen, hoe zij de toekomst van hun wijk zien en op welke manier een oplossing kan worden geboden."

Burgemeester L. Detiège maakt gewag van haar contacten met het bedrijfsleven en maakt duidelijk dat er contact is gezocht met een Nederlands studiebureau. De naam is fout gespeld, maar het ging wel degelijk om het bureau Seinpost. "Ik herhaal dat het niet zo eenvoudig is de prostitutie uit Antwerpen te laten verdwijnen. (…) Wat de buurt achter het stadhuis betreft, werd met verschillende bedrijven contact opgenomen om de problemen te kennen en na te gaan welke hinderpalen de vestiging van bedrijven tegenhouden en hoe de buurt kan worden gesaneerd. Terzake werden afspraken gemaakt met als uitgangspunt dat de prostitutie in de buurt achter het stadhuis tot aan de Sint-Paulusplaats moet verdwijnen. (…) Samenwerking wordt gezocht met Samples, het adviesbureau uit 's Gravenhage, dat ervaring heeft in dergelijke materie. In het investeringsprogramma, dat evenwel nog niet volledig is uitgewerkt, zijn middelen ingeschreven om de verkrotting in bepaalde buurten aan te pakken en het economisch leven meer mogelijkheden te bieden. (…) In deze fase bestaat het beleidsplan erin dat de prostitutie volledig uit de Korte en de Lange Winkelhaakstraat zal verdwijnen, dat de prostitutie in de atheneumbuurt wordt aangepakt en dat de prostitutie op termijn ook uit de buurt tussen het stadhuis en de Sint-Paulusplaats moet verdwijnen."

Gelet op "de noodzaak om te komen tot een integrale aanpak van de problematiek via het omzetten van de beleidsvisie in een beleidsplan en een projectplan" en op "de positieve ervaringen in Utrecht waar een vergelijkbare situatie zich voordoet" en dat daar het project "beroep heeft gedaan op deskundigen van het adviesbureau Seinpost" beslist het college om over te gaan tot de oprichting van een "beleidsontwikkelingsgroep prostitutie (afgekort BOP)". De permanente leden worden: de hoofdcommissaris, de directeur van het kabinet van de burgemeester en de directeur van het departement voor sociale zaken, afgevaardigden van het kabinet van de schepen voor emancipatiezaken, het departement ruimtelijke ordening en sociale zaken evenals de emancipatieambtenaar. Prostitutieambtenaar Karin Martens schreef in 1998 in Rouge "Vorig jaar werd STOEP (Stedelijk Overleg Emancipatie Prostitutie) ontbonden en omgevormd tot BOP (Beleidsontwikkeling Prostitutie). BOP is een intern stedelijke werkgroep. Bij STOEP waren er nog externe partners waaronder Payoke. BOP bestaat enkel uit stadsdiensten. Met aanstelling van een prostitutieambtenaar geeft de stad ook een gezicht aan de BOP."

De dienst Centrale aankoop en logistiek maakt een bestek op voor de ontwikkeling van het beleidsplan prostitutie, geraamd op maximum 5.000.000 BEF, BTW inbegrepen. De kandidaat-inschrijvers zullen beoordeeld worden "volgens de hiernavermelde selectiecriteria": "competentie en ervaring van het tewerkgesteld personeel aangeduid door de inschrijver; kennis of ervaring inzake de specifieke aard van de problemen inzonderheid prostitutie, leegstand, wijkrenovatie, druggebruik, criminaliteit en ervaring met de immobiliënsector en projectontwikkeling en met het opmaken van communicatieplannen." De studie over de prostitutie wordt een stappenplan om de prostitutie in te krimpen en aan banden te leggen. Het prijskaartje is minder belangrijk: "de offertes zullen beoordeeld worden volgens de hierna vermelde gunningcriteria: kwaliteit van het stappenplan met voorstel tot concrete uitwerking van de studieopdracht: 70 punten; prijs: 30 punten."

Er kwam maar 1 offerte toe van de firma bv Adviesbureau Seinpost. Besluit: "de firma bv Adviesbureau Seinpost (…) enige inschrijver, te belasten met de ontwikkeling van het beleidsplan prostitutie, tegen in totaal 3.040.000 BEF + 638.400 BEF (21% BTW) = 3.678.400 BEF, op basis van bestek 4241."

Het college neemt kennis "van het advies dat door de Beleidsontwikkelingsgroep Prostitutie wordt verleend betreffende de Korte en Lange Winkelhaakstraat."

De groep Beleidsontwikkeling Prostitutie formuleert een duidelijk advies voor de toekomstige gedoogzone in het Schipperskwartier. BOP opteert onder invloed van bestuursdirecteur Veiligheid Knockaert en de politietop voor het U-model (later het V-model genoemd). Dit model omvat slechts drie van de zeventien straten van de rosse buurt. De Oudemansstraat, dé prostitutiestraat bij uitstek wordt uit dit model geweerd. "Na een rondvraag blijkt dat de leden van politie en mevr. Knockaert voorstander zijn van het kleinste concentratiegebied (U-model). Prof Morival werpt op dat BOP geen uitspraak kan en mag doen voor de hoorzittingen achter de rug zijn. Pas dan zullen we weten hoe de betrokkenen er zelf over denken. Volgens mevr. Martens dienen deze hoorzittingen niet opgevat te worden als inspraakvergaderingen; het zijn veeleer informatievergaderingen."

"Naar aanleiding van de presentatie van de twee verschillende modellen voor een concentratiegebied prostitutie in het Schipperskwartier, namelijk het U-vormig en het Y-vormig model, werd door de leden van de Beleidsontwikkelingsgroep prostitutie een keuze gemaakt voor het U-vormig model. Het U-vormig model betekent een zo klein mogelijk prostitutiegebied. De beperkte omvang van het gebied komt de beheersbaarheid en het tegengaan van de verkeersoverlast ten goede. Er werd opgemerkt dat er binnen het plan van aanpak voldoende rekening gehouden moet worden met de functieomschakeling van de bedrijfspanden die buiten het gebied zullen vallen. Prof. Morival heeft zich van stemming onthouden."

Goedkeuring door het college (jaarnummer 13949) met het advies van de beleidsontwikkelingsgroep prostitutie betreffende het verder uit te werken model.

Prostitutieambtenaar Karin Martens schreef een verslag over de hoorzitting: "Dhr. Lohmann stelde het onderzoeksproject voor. De opzet van het onderzoek is het opstellen van een beleidsvisie rond verschillende punten aangaande prostitutie (raam, tippel, mannenprostitutie), de gewenste omvang (aantal ramen), de te volgen regels (inrichting van panden, arbeidsverhoudingen, ...) de prostituee (legaliteit, gezondheid,…) de locatie (bereikbaarheid, parkeermogelijkheid). De beleidsuitgangspunten vanuit het Antwerps college zijn de volgende. Prostitutie mag in het Schipperskwartier blijven, zij het begrensd en beheersbaar. (…) Op de vergadering werden verschillende ruimtelijke modellen in overweging genomen. Het ene model al kleiner of groter dan het ander. Na de voorstelling van deze modellen pleitte één van de aanwezigen voor een verspreiding in tegenstelling tot concentratie van prostitutie." (Rouge, 1998)

Het college beslist om aan het aan het Adviesbureau Seinpost een uitbreiding van de studieopdracht toe te kennen. "Besluit: goedkeuring te hechten aan een uitbreiding van de opdracht van het Adviesbureau Seinpost (…) Opdracht geven aan de dienst financiën om het niet bestede bedrag van 1.321.600 BEF vast te leggen op artikel F 93006/124/48/00 van de begroting 1998 (VV 43839)."

Het themacollege trekt een halfuur (30 minuten) uit om het beleidsplan te bespreken: "15 tot 15.30 uur beleidsplan prostitutie (toelichting door Seinpost)".

Het college beslist om het Prostitutie Beleidsplan Antwerpen goed te keuren. (jaarnummer 3975)

In het kader van de uitvoering van het Prostitutie Beleidsplan Antwerpen beslist het college om een stuurgroep op te richten dat verantwoordelijk is voor de opvolging en uitvoering van het Beleidsplan Prostitutie Antwerpen en het bijbehorende actieplan. Zetelen in deze stuurgroep: de burgemeester (voorzitter), de schepen voor sociale zaken (ondervoorzitter), de schepen voor emancipatie, de schepen voor ruimtelijke ordening, de bestuursdirecteurs Burgerzaken, Veiligheid, Stedelijk Ontwikkelingsbedrijf, het Parket, ambtenaren van huisvesting, rechtszaken, DSO. Adviserende leden zijn Seinpost en de consulente prostitutiebeleid. Deze laatste coördineert de uitvoering van het Beleidsplan en het bijbehorende actieplan krijgt toegewezen.

Het college besluit om het Adviesbureau Seinpost "te belasten met de uitbreiding van het bestek voor ‘en alternatieve locatie voor de straat- en portiekprostitutie in Antwerpen’, tegen maximum 1 092 231 BEF + 229 369 BEF (21% BTW) = 1 321 600 BEF, op basis van bestek 4241/1.

Het college besluit nadat hierover de voorafgaande instemming van de provinciegouverneur werd bekomen om "aan de gemeenteraad voor te stellen de contractuele personeelsformatie van de bedrijfseenheid burgerzaken uit te breiden met 1 consulent (Stedenbouw) A1-A2"

Het college geeft opdracht aan de dienst Patrimonium om "over te gaan tot de aankoop van het pand Verversrui 17-19, gelegen in het toekomstig concentratiegebied raamprostitutie, voor het bedrag van 22.000.000 BEF." Het Ontwikkelingsbedrijf moet de aankoop van het pand Verversrui 17-19, administratief verder afhandelen.

"Gelet op zijn besluit van 30 maart 2000, waarin de aankoop van het pand Verversrui 17-19 werd goedgekeurd" beslist het college om "opdracht te geven aan de dienst Rechtszaken om op 29 mei 2000 een voorstel tot verordening prostitutie, conform de richtlijnen opgenomen in het Beleidsplan Prostitutie Antwerpen, aan de gemeenteraad voor te leggen." Tevens wordt goedkeuring verleent aan het verdere onderzoek naar een ‘alternatieve tippellocatie’, (…) waarbij er van uit gegaan wordt dat er op de alternatieve tippellocatie een hulpverleningsaanbod aanwezig is, waarbij duidelijk rekening gehouden wordt met de groep drugverslaafde prostituees." Ten slotte wordt opdracht te geven aan de dienst prostitutiebeleid om, in samenwerking met de verkeerspolitie, een verkeersplan voor het concentratiegebied Schipperskwartier op te stellen en dit voor te leggen aan de gemeenteraad van 29 mei 2000."

De gemeenteraad beslist om "de contractuele personeelsformatie van de bedrijfseenheid burgerzaken tot en met 31 december 2005 uit te breiden met een consulent (Stedenbouw)"

Het college beslist om hoofdstuk IV van de code van de gemeentelijke politiereglementen aan te vullen met de artikelen 62.1 (concentratiegebied raamprostitutie bestaande uit drie straten) en 62.2 (overtreders van de verordening kunnen administratief tijdelijk of definitief gesloten worden). Het college stemt ook het ontwerp van reglement "geschiktheidverklaring raamprostitutiepand" en zal dit reglement aan de gemeenteraad voorleggen.

De burgemeester zet bij "hoogdringendheid" het contractiereglement en de "geschiktheidsverklaring" op de dagorde van de gemeenteraad. "De Voorzitster. Dames en heren, met uw instemming wordt wegens hoogdringendheid aan de dagorde toegevoegd:

-ontwerpbesluit 1323: samenlevingsopbouw. Integrale aanpakzone prostitutie. Aanvulling van hoofdstuk IV van de code van de gemeentelijke politiereglementen. (…)"

Met 31 tegen 20 stemmen worden zowel het nieuwe politiereglement concentratiegebied raamprostitutie als de geschiktheidsverklaring goedgekeurd. Tevens worden de straten van het concentratiegebied (Schippersstraat, Vingerlingstraat en Verversrui) voetgangerszone. De Oudemansstraat wordt samen met de Korte Schipperskapelstraat en de Blauwbroekstraat parkeervrij gemaakt (31 stemmen voor, 2 tegen, 18 onthoudingen). Tijdens de debatten beklagen alle fracties zich over het gebrek aan informatie. Burgemeester Detiège excuseert zich hiervoor herhaaldelijk.

Een prostitutiepand aan de Kleine Kraaiwijk wordt omwille van de overlast voor een maand gesloten. "…het oordeel van de burgemeester bij te treden dat de verstoring van de openbare orde en rust door de activiteiten in het pand Kleine Kraaiwijk 1 enkel kan ophouden door het sluiten van de inrichting voor een periode van 30 dagen en het besluit van de burgemeester van 26 oktober 2000, nr. VE/AD/134/00/01, te bevestigen".

Het pand gelegen aan de Keistraat 5 te 2000 Antwerpen werd begin oktober 2000 gekraakt door een viertal vzw's. Door de initiatiefnemers werd het pand ‘Duivenkot’ genoemd. Men wilde hiermee duidelijk maken dat er een leemte bestond in het opvangaanbod binnen de dak- en thuislozensector. Het college beslist:

"1. Vanaf 1 januari 2001 wordt het pand gelegen aan de Kroonstraat 106, 2140 Borgerhout, ter beschikking gesteld aan de initiatiefnemers van het kraakpand ‘Het duivenkot’ uitsluitend voor wat betreft de opvang van dak- en thuislozen.

3. Uiterlijk 31 december 2001 wordt het pand door betrokken initiatiefnemers ontruimd en toegewezen aan de actie "begeleidende maatregelen", opgenomen binnen het programma "jongeren" van het federale grootstedenbeleid."

Het college beslist het recht van voorkoop uit te oefenen en over te gaan tot de aankoop van het pand gelegen aan Klapdorp 14-16 voor de som van 14.000.000 BEF.

Het college keurt het ontwerp goed van de verkeersdrempels op de kruispunten Keistraat/Dries en Dries/Leguit/Kommekensstraat. (Het stedelijk ontwikkelingsbedrijf raamt de ingreep op 1.100.000 BEF)

Het college "vraagt de gemeenteraad bij hoogdringendheid goedkeuring te geven voor de procedure tot uitzetting van 't Duivenkot vzw uit de Keistraat 5-9, 2000 Antwerpen (kadastraal gekend onder huisnummer 9, kadastrale gegevens 1e afd., sec. A nr. 473e) op te starten bij het bevoegde vredegerecht."

In dezelfde collegezitting wordt besloten om reeds 9.000.000 BEF (223.104,17 EUR) op budget van 2000 van het grootstedenbeleid van de federale regering te voorzien voor de renovatie van de stadsmagazijnen.

Het college besluit om de eerste fase van het sluitingsplan voor het Schipperskwartier uit te voeren. "In een eerste fase worden vijftien panden in de buurt van of op de Sint-Paulusplaats gesloten. Het gaat om Sint-Paulusplaats 9, Kleine Kraaiwijk 1, Kleine Kraaiwijk 2, Kleine Kraaiwijk 4, Schipperskapelstraat 13, Schipperskapelstraat 8, Schipperskapelstraat 5, Sint-Paulusplaats 11, Sint-Paulusplaats 16, Sint-Paulusplaats 18, Sint-Paulusplaats 29, Sint-Paulusplaats 30, Sint-Paulusplaats 31, Sint-Paulusplaats 7, Gorterstraat 3." "In februari stelde de politie vast dat deze panden voor prostitutie gebruikt werden. Met een aangetekende brief werd de eigenaars gevraagd om hun panden vrijwillig te sluiten. Bij een nieuwe politiecontrole einde mei bleek dat dit bij geen van deze panden gebeurd was. Daarom besliste het college vandaag dat ze gedwongen gesloten worden. Als de eigenaars dit binnen enkele dagen niet zelf gedaan hebben, zal de politie de panden verzegelen."

Het college beslist tot de twee fase van de sluitingen in het Schipperskwartier.

"In een eerste fase werden vijftien panden in de buurt van of op de Sint-Paulusplaats gesloten. Nu is de tweede fase aangebroken met de verplichte sluiting van 18 panden. Het gaat om Gorterstraat 17, Keistraat 2-4-6-10, Kleine Kraaiwijk 6, Kommekensstraat 15-17-19-20-22, Leguit 3 en 7, Sint-Paulusplaats 1, Sint-Paulusstraat 1 en Sint-Pietersvliet 29-31-33. In een periode van februari tot begin juni stelde de politie vast dat deze panden voor prostitutie gebruikt werden. Met een aangetekende brief werd de eigenaars gevraagd om hun panden vrijwillig te sluiten. Bij een nieuwe politiecontroles tussen eind mei en eind juni bleek dat dit bij geen van deze panden gebeurd was. Daarom besliste het college vandaag dat ze gedwongen gesloten worden. Als de eigenaars dit binnen enkele dagen niet zelf gedaan hebben, zal de politie de panden verzegelen."

Het college "verleent principiële goedkeuring aan de inplanting van een alternatieve locatie voor straatprostitutie in het gebied Generaal Armstrongweg - D’Herbouvillekaai."

"Het college neemt de bezorgdheden van de omwonenden ter harte en zal erop toezien dat de precieze inplanting zo ver mogelijk van iedere bewoning verwijderd is."

De persbriefing van dezelfde dag preciseert: "Ook al ligt de tippelzone ver weg van iedere woonkern, het neemt de angsten en bekommernissen van de bewoners ter harte en engageert zich daarom om de komende weken en maanden de nodige communicatie met de betrokken bewoners, handelaars en bedrijven op te zetten. Deze beslissing over de inplanting van een tippelzone houdt in elk geval reeds met de bekommernissen rekening. Het college wil in dit kader wel nog eens benadrukken dat ze er alles aan wil en zal doen om overlast voor de omgeving te vermijden en, indien dit ooit nodig mocht zijn, snel en gepast zal ingrijpen."

"In het kader van het luik ‘integrale aanpak van de prostitutie’ werd binnen het programma 2001 in het Grootstedenbeleid van de federale overheid 10.000.000 BEF (247 893,52 EUR) voorzien voor de inrichting van een tippelzone. Vermits nog geen goedkeuring werd verleend aan een tippellocatie zal het voorziene budget dit jaar niet aan deze activiteit besteed worden. Dit krediet dient voor eind 2001 een bestemming te hebben en dient voor eind oktober 2002 effectief uitgegeven te worden, zoniet vervalt het krediet. Het is aangewezen de alternatieve piste te bewandelen en met deze nieuwbouwkredieten een huisvesting voor het project gezondheidszorg en hulpverlening ten aanzien van prostituees te realiseren op het hoekperceel Vingerlingstraat-Verversrui, eigendom van de stad Antwerpen."